Gerçek Edebiyat

Münir Özkul, kalabalık kadrolu Ertem Eğilmez filmlerinin unutulmaz isimlerinden biri olarak tanınır. 15 Ağustos 1925'te İstanbul'da doğan Özkul, eğitimini İstanbul Erkek Lisesi'nde tamamladı ve sahneyle tanışması 1937 yılında Bakırköy Ortaokulu'nda gerçekleşti. 1940'ta kurulan Bakırköy Halkevi sahnesinde "Erkek Güzeli" oyununda gösterdiği performansla dikkat çekti.

Sanat kariyerine 1948'de Ses Tiyatrosu'nda sahnelenen "Aşk Köprüsü" oyunuyla profesyonel olarak adım atan Özkul, zamanla Muhsin Ertuğrul'un yönetimindeki Küçük Sahne'ye geçti. Burada 1951 yılında John Steinbeck'in "Fareler ve İnsanlar"ı, ardından John Millington Synge'in "Babayiğit"i sahneledi. 1954'te George Axelrod'un "Yaz Bekarı" ve 1955'te John Patrick'in "Çayhane" adlı eserlerinde oyunculuk yaptı. Ayrıca "Bana Çiçek Yollama", "Generalin Aşkı", "Yağmurcu" ve "Godot'yu Beklerken" gibi oyunlarda da sahne aldı.

1968 yılında Sadık Şendil'in "Kanlı Nigar" oyunundaki performansıyla İlhan İskender Armağanı'nı kazanan Özkul, kariyeri boyunca İstanbul Şehir Tiyatroları, Ankara Devlet Tiyatrosu ve çeşitli özel tiyatrolarda görev aldı. Geleneksel Türk tiyatrosunun son temsilcisi İsmail Hakkı Dümbüllü, Kel Hasan'dan devraldığı ünlü 50 yıllık kavuğunu aynı yıl Özkul'a teslim etti. 

Usta sanatçının tiyatrodaki başarısı "Sersem Kocanın Kurnaz Karısı" oyununda da kendini göstermiştir. Bu oyunla Avni Dilligil, Ulvi Uraz, İsmet Küntay ve İsmail Dümbüllü ödüllerini kazandı. Sinema dünyasına ise 1950'lerde adım atan Özkul, oynadığı karakterlerle izleyicilerin sevgisini kazandı.

Özkul'un en hatırlanan rolleri arasında 1970'lerde Ertem Eğilmez tarafından çekilen filmlerdeki performansı öne çıkar. Özellikle "Hababam Sınıfı" serisindeki tatlı sert müdür yardımcısı "Kel Mahmut" ve "Mahmut Hoca" karakterleriyle hafızalara kazındı. Televizyon dünyasına ilk olarak yönetmenliğini Sırrı Gültekin'in yaptığı ve Tarık Buğra'nın eserinden uyarlanan "İbiş'in Rüyası" dizisiyle adım attı. 1990'lı yıllarda yayılan televizyon dizilerinde ise "Uzaylı Zekiye", "Ana Kuzusu", "Şaban ile Şirin" ve "Reyting Hamdi" gibi yapımlarda yer aldı.

Adile Naşit ile birlikte başrol oynadığı "Mavi Boncuk", "Bizim Aile", "Aile Şerefi", "Gülen Gözler", "Neşeli Günler", "Gırgıriye" ve "Görgüsüzler" gibi unutulmaz filmler sinema geçmişinde önemli bir yere sahiptir. Özkul, 1972'de "Sev Kardeşim" filmindeki rolüyle Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Erkek Karakter Oyuncu Ödülü’ne layık görüldü. Ayrıca 1977 yılında Azerbaycan Film Festivali Özel Ödülü'nü "Bizim Aile" filmindeki Yaşar Usta karakteriyle kazandı.

Sanatçı, Uluslararası İstanbul Tiyatro Festivali'nin ona verdiği Onur Ödülü’nün yanı sıra 2014 Afife Tiyatro Ödülleri'nde Muhsin Ertuğrul Özel Ödülü'nün ve 2015 Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü’nün sahibi oldu. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından kendisine 1998 yılında Devlet Sanatçısı unvanı verildi. 

Muhsin Ertuğrul’un bir anısına göre, Özkul henüz 12 yaşındayken sahne aldığı bir oyun Mustafa Kemal Atatürk tarafından izlenmişti ve etkili bir oyunculuk sergileyen sanatçıyı Atatürk ile tanıştırdığını, Atatürk'ün Özkul'a "Çocuk, çok büyük bir tiyatrocu olacaksın." dediğini aktarmıştı.

Münir Özkul, 5 Ocak 2018'de İstanbul'da vefat etti. Sanatçının cenazesi, Muhsin Ertuğrul Sahnesi'nde gerçekleştirilen törenin ardından Bakırköy Mezarlığı'ndaki aile kabristanına defnedildi.

gercekedebiyat.com