Generalleri Hitit kralını yok olacağız diye uyarmış

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, sosyal medyadan yaptığı açıklamada, Sivas Kayalıpınar'da Hititlerin devlet hafızasına ışık tutacak çok önemli bir keşif yaptıklarını ifade etti.

Ersoy, 2026 kazılarında antik Samuha'da, Kral II. Tudhaliya dönemine ait 131 çivi yazılı tablet ve parçanın bulunduğunu ve önceki sezon keşfedilenlerle birlikte toplam sayının 184'e çıktığını belirtti. Bu şekilde, Kayalıpınar'daki kraliyet arşivi 21. yüzyılda keşfedilen en kapsamlı Hititçe arşiv olarak tarihe geçtiğini vurguladı.

Hititçe ve Hurrice yazılmış belgelerin, yaklaşık 3 bin 400 yıl önceki devlet yapısını, askeri olayları, inançlarını ve kraliyet ailesinin yaşantısını günümüze taşıdığını paylaştı.

Tabletlerin bir kısmında, özellikle çocuklar ve bebekler üzerinde etkili olan ve şehirden şehre yayılan yüksek ateşli bir salgının izlerinin bulunduğundan bahseden Ersoy, hasta bir bebek prensesin sağlık durumu, ardından ölümü ve cenaze ritüelinin de kaydedildiğini belirtti.

Bakan Ersoy ayrıca şunları ekledi: Batı Anadolu'daki Hitit generallerinin krala gönderdiği diğer bir mektup, düşmanın dört bir yandan ülkeyi kuşattığını, tehdide karşı asker, at ve savaş arabası talep edildiğini ve yardım gelmezse ordunun yok olabileceği uyarılarını içeriyor.

Kuş falcılarının izledikleri yolları ve gözlemlerini kaydettikleri tabletler, Hititlerin kehanet uygulamaları hakkında yeni bilgiler sunuyor. Bu eşsiz arşiv, Hitit tarihi, dini uygulamalar, dilin gelişimi ve yazıcılık kültürü gibi birçok alanda yeni ufuklar açıyor.

Anadolu'nun binlerce yıllık hafızasını bilimle gün yüzüne çıkarmaya ve koruyarak geleceğe aktarmaya devam ediyoruz.

Kayalıpınar kazılarının 2021'den beri Koç Üniversitesi Arkeoloji ve Sanat Tarihi Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Çiğdem Maner başkanlığındaki ekip tarafından yürütüldüğü belirtildi.

2025'te ele geçirilen 53 çivi yazılı tablet ve parçasının da bu arşive ait olduğu düşünülürken, 2026'da bulunan 131 yeni eserle birlikte arşivdeki tablet sayısı 184'e ulaştı.

Arşivde kehanet, fal, mektup, ritüel ve dua gibi metinler yer alırken en dikkat çekici belgelerden bazıları, şehirden şehre yayılan yüksek ateşli bir salgını anlatıyor.

Özellikle çocukları etkileyen hastalık nedeniyle kraliyet ailesinin kaygılarının doğruda yansıdığı metinlerde, bir bebek prensesin sağlık durumunun kehanet yoluyla yorumlanmaya çalışıldığını görmek mümkün.

Başka bir tablette ise hayatını kaybeden prenses ve onun için gerçekleştirilen cenaze ritüeli kaydediliyor. Kraliyet arşivinden çıkan belgeler ayrıca Hitit devletinin askeri tehditlerle karşı karşıya kaldığını gösteriyor. Hitit generallerinin kralına gönderdiği mektupta düşmanın bölgeyi çevirdiği ve destek gelmezse ordunun yok edileceği uyarıları yer alıyor.

Generaller, destek eksikliğinin sonuçlarından sorumlu olmayacaklarını da krala iletiyorlar. Arşivdeki bir tablette kuş falcılarının Samuha'nın dışında yaptıkları gözlemler günlük düzeninde kayıt altına alınmış. Falcıların gittiği kentler, izledikleri yollar ve gözlemledikleri kuşlar detaylı şekilde anlatılıyor.

Çivi yazılı metinler ayrıca kuş falının nasıl değerlendirildiği hakkında daha önceden bilinmeyen bilgileri gün yüzüne çıkarıyor.

Gercekedebiyat.com